Sinik çal??an?n ödülü de?erli bulmas? halinde motivasyonunun artaca??n?

Sinik
bir tutumun geli?mesi gerçek d??? beklentilerin hayal k?r?kl???na yol açacak
?ekilde kar??lanmamas? ve bu gerçeklik ?okunun bireyi öfkeye sevk etmesiyle
ba?lar. Geçmi? deneyimler, ki?ilik ve o ana özgü ko?ullar?n bir bile?kesi,
sinik davran??lar?n tür ve ?iddeti üzerinde yap?land?r?c? bir etkiye sahip
olabilir. Alan yaz?n incelendi?inde örgütsel sinizmi aç?klayabilmek için
kullanabilecek baz? kuramlar bulundu?u görülmektedir. Bu kuramlar, beklenti
kuram?, atfetme kuram?, tutum kuram?, sosyal de?i?im kuram?, duygusal olaylar
kuram? ve sosyal güdülenme kuram?ndan olu?maktad?r.

 

 

2.10.1. Beklenti kuram?

We Will Write a Custom Essay Specifically
For You For Only $13.90/page!


order now

 

?nsanlar,
onlardan beklenen çaba ile bu çaban?n sa?layaca?? sonuçlar hakk?nda
ç?karsamalarda bulunurlar. Ayr?ca vaat edilen ödülü ne denli çekici
bulduklar?n? da hesaba katarlar. Vromm’un (1964) Beklenti Kuram? da
çal??anlar?n gösterecekleri çaban?n ödülle sonuçlanma ihtimalinin olmas?, bu
çaban?n performans üzerinde olumlu etki yaratabilmesi ve çal??an?n ödülü
de?erli bulmas? halinde motivasyonunun artaca??n? öngörür (Kala?an, 2009, s.
72). Bu yakla??m?n çal??anlar?n bireysel beklentileriyle ilgili oldu?unu
an?msatarak, ödüller ile bu ödüllerin çekicilik düzeyinin performans? yani
çabay? biçimlendirdi?inin alt?n? çizmektedir.

Beklenti kuram? dört temel a?amadan olu?maktad?r. ?lk
a?amada, i?in olumlu ve olumsuz sonuçlar?n ki?iye ne gibi sonuçlar getirece?i
üzerinde durulmu?tur. Böylelikle i?in getirdi?i sonuçlar? olumlu yönde ise; arkada?l?k
ili?kileri, para, güvenlik, becerileri ortaya koyma ?ans? ve uyumlu i? ili?kisi
kazand?rabilir. ??in olumsuz olmas?; hayal k?r?kl???, s?k?nt?, s?k? bir denetim
ve i?ten ayr?lma gibi durumlar olabilir. Bu sonuçlar, ki?inin dü?ünceleri
sonucunda olu?maktad?r (Robbins, 2012, s. 54). ?kinci a?amada, i?görenlerin i? neticelerini
ne kadar çekici buldu?u üzerinde yo?unla??lm??t?r. Bireyin bireysel özellikleri,
davran??lar? ve isteklerine göre, i?görenler i? neticelerini olumlu, ya da olumsuz
olarak de?erlendirebilirler. Ki?i i?in neticelerini ilgi çekici bulursa onlara
ula?may?, olumsuz alg?larsa ula?mamay? dü?ünebilir. Üçüncü a?amada, “i?görenler
i?in sonuçlar?na ula?mak için ne tür davran??lar sergilemelidir?” sorusunun cevap
aranm??t?r. Son a?amada, i?görenin ki?isel kabiliyeti göz önünde bulundurularak
nas?l ba?ar?l? olaca?? tahmin edilmektedir. Bu bilgiler ?????nda beklenti
kuram? ve örgütsel sinizm aras?nda bir ili?kinin var oldu?u söylenebilir.
Örgütlerde beklentisi gerçekle?meyip hayal k?r?kl???na u?ram?? bir i?gören,
duyu?sal anlamda endi?e duymaktad?r. Olumlu davran??lar sergilemi?, çaba sarf
etmi?, ba?ar?l? olmu? ve olumlu sonuçlar bekleyen bir i?gören bunu görmezse
sinik duygular onu esir alabilir (Robbins, 2012, s. 58). A?a??da